1. Potrzeba pewności i komfortu (jedzenie, schronienie)
Przez całe życie poszukujemy pewności. Niezależnie od kontekstu. Chcemy mieć pewność, że nasze życie będzie wyglądało cudownie, że nasze dzieci będą miały fantastyczną przyszłość. Każdy z nas chce być czegoś pewien.
Jak to mówi Tony Robbins:
Bóg ma na tyle poczucia humoru, że dał nam też potrzebę niepewności.
2. Potrzeba niepewności
To kolejna z potrzeb, bo pomyśl, co byś czuł, gdybyś był wszystkiego pewien? Wiedziałbyś co się wydarzy każdego ranka, jak zakończy się rozmowa z klientem, ile konkretnie pieniędzy zarobisz w 2034 roku i tak dalej.
Co byś czuł? NUDĘ!
Tutaj przypomina mi się film „Dzień Świstaka” — każdego dnia to samo, bohater dokładnie wiedział, co się wydarzy i jak się wydarzy. On miał jednak możliwość wpływania na rzeczywistość. Brał lekcję z każdego dnia, który był identyczny, i po kilku jednakowych porankach wreszcie uświadomił sobie, że może coś pozmieniać. Nie pozwolić przewrócić się starszej pani, udaremnić kradzież w sklepie itd. Skorzystał z trzeciej potrzeby:
3. Potrzeba różnorodności
Wszyscy mamy to głęboko zaprogramowane w naszych umysłach. Szukamy czegoś nowego. Chęć zmiany jest pierwszym krokiem, który doprowadza nas do źródła radości. Mówimy o pozytywnej zmianie. Każdy z nas lubi niespodzianki. Jeśli ich nie lubisz — nazywasz je problemami! W każdym razie — pewne rzeczy się nudzą i robimy wtedy miejsce na nowe, inne, lepsze. Gdyby tak nie było, nadal siedzielibyśmy przed czarno-białym telewizorem i czekali, kiedy się wreszcie rozgrzeje kineskop! A dzisiaj siedzimy przed plazmowymi, olbrzymimi ekranami, które cieszą oko nasze i naszych gości.
No właśnie — i tutaj mamy do czynienie z kolejną potrzebą:
4. Potrzeba bycia ważnym
Jest to bardzo interesująca potrzeba, która często ma swoje odbicie w związkach. Pomyśl, kto jest dla Ciebie najważniejszy? Jeśli Ty jesteś tą osobą — świetnie. Widzisz, to coś w rodzaju przeramowania pewnych rzeczy. Lecąc samolotem po raz pierwszy, słuchałem dokładnie, co ma do powiedzenia stewardessa. Kiedy mówiła o zmianie ciśnienia w kabinie, wspomniała o najistotniejszej rzeczy. Jeśli podróżujesz z dzieckiem — najpierw włóż maskę sobie, potem dziecku. Szczerze mówiąc, lekko się zdziwiłem, bo dla mnie najważniejszą osobą na świecie jest moje dziecko i zrobię wszystko dla niego. Po kilku minutach zrozumiałem coś naprawdę istotnego. Jeśli coś mi się stanie — nie będę miał możliwości pomóc mojemu dziecku.
Istota ważności ma tutaj wiele płaszczyzn.
Jest mnóstwo ludzi na świecie, którzy są dla mnie ważniejsi nawet ode mnie, ale jeśli ja nie będę obecny przy nich — nic nie będzie miało sensu. To, co robię każdego dnia, to poprawiam jakość mojego życia, by potem pomóc tym, na którym mi najbardziej zależy. Uznaję siebie za osobę naprawdę ważną dla mnie samego, co sprawia, że robię coraz więcej dla nich. I czuję się potrzebny i ważny.
Oczywiście są też ludzie, którzy inaczej dochodzą swojej potrzeby bycia ważnym. W relacjach małżeńskich często zdarza się, że zaczyna się swojego rodzaju konkurencja pomiędzy mężem a żoną: kto zrobił więcej, kto jest lepszy, kto potrafi więcej. Tutaj pojawia się początek końca, bo oboje nie mają świadomości, że są tak samo ważni w swoim związku. On nie osiągnąłby niczego bez jej wsparcia w domu. Ona nie czułaby się bezpiecznie bez niego — i tak dalej. Nie wiem, czy znajomo zabrzmi dla Ciebie historia o małżeństwie, które bardzo często wspomina o swoich plusach, a jeszcze częściej o minusach swojej drugiej połowy:
„Beze mnie byłaby nikim”,
„Gdyby nie ja, to on żyłby w bałaganie i nic nie mógłby znaleźć”,
„Gdyby nie ja, nie mielibyśmy tego czy tamtego”.
Potyczka trwa rok, dziesięć lat, aż staje się elementem przetargowym dla dzieci, które są zmuszane, by sędziować w tym sporze. To nieetyczne, śliskie i bezsensowne. Jeśli jest nieświadoma, łatwiej ją zrozumieć. Czasami jest tak, że chcemy obronić siebie w oczach innych przed atakami drugiej osoby. Wytaczamy armaty i heja! Gdzie doprowadzi Was taka batalia? Gdzie doprowadzi ona Wasze dzieci?
Rób, co robisz najlepiej, a przede wszystkim DOCENIAJ innych za to, co zrobili.
Wystarczy zmienić kierunek skupienia.
Zauważaj to, co robią dobrze inni, a doceniając ich za to, będziesz doceniany i usłyszysz to z ich ust. To jest spełnienie potrzeby ważności bez walki. To piękne, bo kiedy jesteś atakowany, a odpowiadasz milczeniem — stajesz się silny w oczach otoczenia. Stajesz się silny we własnych oczach!
Każdy jest ważny i potrzebny. Egzekwowanie tego na siłę jest ślepym zaułkiem, który prowadzi donikąd. Koncentrując się na tym, kto jest „naj”, tracisz szansę na spełnienie potrzeby numer 4.
Potrzeby miłości i więzi.
Kiedy po raz pierwszy pod Twoje powieki wpadło światło. Kiedy po raz pierwszy usłyszałeś głos swojej matki i ojca. Kiedy po raz pierwszy poczułeś ich ciepło, gdy brali Cię na ręce — dałeś im i sobie więź. To moim zdaniem jedna z najważniejszych potrzeb ludzkich. Wtedy właśnie narodziła się w tobie potrzeba miłości. Dlatego wyciągałeś ręce w ich kierunku, gdy chciałeś poczuć się bezpiecznie. Życie bez więzi i miłości jest jak niezapisana lektura. Każdy z nas chce być kochany i kochać innych. To właśnie daje nam szczęście.
Kiedy wyjeżdżam na szkolenia, które trwają więcej niż tydzień, to chociaż dostaję tam potężną dawkę energii i nowej wiedzy, chcę wracać szybciej. Żeby zobaczyć, jak działa potrzeba miłości, wystarczy pojechać na lotnisko i popatrzeć na tych, którzy się witają.
Kolejne dwie potrzeby są duchowe. Twoje własne, wewnętrzne, które prowadzą dalej niż inne.
Więcej na ten temat znajdziesz w książce – Pokaż na co Cię stać.
Autor: Mariusz Szuba. Napisał książkę pt. Pokaż na co Cię stać, oraz rewelacyjny bestseller Legalny Doping Emocjonalny. Trener i mówca motywacyjny. Współpracuje z potężnymi korporacjami, sportowcami i gwiazdami show biznesu. Znany z niekonwencjonalnego podejścia do błyskawicznej zmiany w myśleniu i zachowaniu.